امید تازه برای پیشگیری از بیماری کبد چرب در کودکان
پژوهش جدیدی نشان میدهد ترکیبی طبیعی که توسط باکتریهای مفید روده تولید میشود میتواند از بروز بیماری کبد چرب در کودکان در سالهای بعدی زندگی جلوگیری کند؛ حتی اگر مادر در دوران بارداری و شیردهی رژیم غذایی پرچرب و پرقند داشته باشد.
به گزارش دانشگاه اوکلاهما، کودکانی که مادرانشان در دوران بارداری و شیردهی از رژیمهای غذایی ناسالم سرشار از چربی و قند استفاده میکنند بیشتر در معرض ابتلا به بیماری کبد چرب در آینده قرار دارند. با این حال نتایج این مطالعه جدید نشان میدهد این خطر لزوما اجتنابناپذیر نیست.
در این تحقیق که نتایج آن در نشریه علمی eBioMedicine منتشر شده است پژوهشگران دریافتند زمانی که به موشهای باردار و شیرده ترکیبی طبیعی به نام ایندول داده شد فرزندان آنها در بزرگسالی بهمراتب کمتر به بیماری کبد چرب مبتلا شدند. ایندول ترکیبی است که هنگام تجزیه اسیدآمینه تریپتوفان (موجود در مواد غذایی مانند بوقلمون و مغزها) توسط باکتریهای سالم روده تولید میشود.
این یافتهها میتواند گام مهمی در مسیر پیشگیری از بیماری اختلال متابولیک مرتبط با کبد چرب یا MASLD باشد؛ نوعی از کبد چرب که هم در کودکان و هم در بزرگسالان دیده میشود، اما معمولا در کودکان سریعتر پیشرفت میکند و ارتباط نزدیکی با دیابت دارد.
به گفته جد فریدمن، استاد بیوشیمی و فیزیولوژی و رئیس مرکز دیابت هارولد هم دانشگاه اوکلاهما شیوع MASLD در میان کودکان مبتلا به چاقی حدود ۳۰ درصد و در کودکان بدون چاقی حدود ۱۰ درصد است. او تاکید میکند که خطر ابتلا زمانی افزایش مییابد که مادر دچار چاقی باشد یا رژیم غذایی نامناسبی داشته باشد. به گفته او این بیماری در کودکان اغلب خاموش است و معمولا زمانی تشخیص داده میشود که علائم کبدی بروز کردهاند.
نقش کلیدی میکروبیوم روده
پژوهشگران در این مطالعه فرضیهای را بررسی کردند که بر اساس آن، باکتریهای روده (که مجموع آنها میکروبیوم نامیده میشود) نقش مهمی در شکلگیری بیماری کبد چرب دارند. برای آزمایش این فرضیه موشهای ماده در دوران بارداری و شیردهی با رژیم غذایی پرچرب و پرقند (سبک غربی) تغذیه شدند و بخشی از آنها همزمان ایندول دریافت کردند.
پس از پایان دوران شیردهی تولهها ابتدا با رژیم غذایی معمولی و سپس با رژیم غربی تغذیه شدند تا زمینه بروز کبد چرب فراهم شود. نتایج نشان داد فرزندان مادرانی که ایندول دریافت کرده بودند از سلامت متابولیک بهتری برخوردار بودند: کبد سالمتری داشتند، وزن کمتری اضافه کردند، قند خون پایینتری نشان دادند و اندازه سلولهای چربی آنها کوچکتر بود؛ حتی زمانی که در مراحل بعدی زندگی با رژیم غذایی ناسالم تغذیه شدند.
همچنین فعال شدن یک مسیر محافظتی در روده که با گیرندهای به نام AHR مرتبط است در این گروه مشاهده شد. در سطح مولکولی نیز افزایش چربیهای مضر کبدی (سرامیدهای زنجیرهبلند) دیده نشد در حالی که میزان سرامیدهای زنجیرهخیلیبلند که اثرات مفیدتری دارند افزایش یافت.
در آزمایشی دیگر انتقال باکتریهای روده این تولههای محافظتشده به موشهای دیگر موجب کاهش آسیب کبدی در آنها شد؛ نتیجهای که نقش محوری میکروبیوم روده در محافظت در برابر بیماری را تقویت میکند.
افقهای تازه برای پیشگیری زودهنگام
اگرچه این نتایج بر اساس مطالعات حیوانی به دست آمده و برای کاربرد در انسان به تحقیقات بیشتری نیاز است، اما پژوهشگران معتقدند این یافتهها مسیرهای جدیدی را برای کاهش بار رو به رشد بیماری MASLD بهویژه از طریق پیشگیری زودهنگام باز میکند.
در حال حاضر بهجز کاهش وزن، درمان دارویی تاییدشدهای برای MASLD در کودکان وجود ندارد. کارن جانشر از نویسندگان این پژوهش میگوید هر اقدامی که بتواند میکروبیوم مادر را بهبود ببخشد ممکن است به پیشگیری از بروز کبد چرب در فرزندان کمک کند؛ رویکردی که بهمراتب موثرتر از تلاش برای درمان بیماری پس از پیشرفت آن خواهد بود.
انتهای پیام/
