مغز چگونه آسیب چشم را جبران میکند؟
دانشمندان به سرنخهای تازهای درباره چگونگی بازیابی بینایی از دسترفته در انسان دست یافتهاند؛ یافتهای که میتواند مسیر درمان اختلالات بینایی را تغییر دهد.
به گزارش popularmechanic، اگرچه پستانداران از جمله انسان برخلاف برخی گونههای جانوری توانایی بازسازی کامل بینایی را ندارند، اما یک مطالعه جدید نشان میدهد چشم و مغز پستانداران کاملاً هم ناتوان نیستند. نتایج این پژوهش حاکی از آن است که پس از آسیب برخی سلولهای باقیمانده در سیستم بینایی میتوانند با ایجاد شاخههای ارتباطی جدید بخشی از عملکرد از دسترفته را جبران کنند.
در این مطالعه که توسط محققان دانشگاه جانز هاپکینز آمریکا انجام شده رفتار سلولهای عصبی در سیستم بینایی موشها پس از آسیب بررسی شده است. برخلاف تصور رایج که نورونها پس از آسیب توان بازسازی ندارند، نتایج نشان داد اگرچه سلولهای عصبی جدیدی رشد نمیکنند، اما سلولهای سالم با افزایش شاخهزنی یا جوانهزنی (Sprouting) ارتباطات بیشتری با مغز برقرار میکنند. این فرایند در نهایت باعث میشود تعداد ارتباطات عصبی تقریبا به سطح پیش از آسیب بازگردد.
نکته قابل توجه دیگر این پژوهش تفاوت جنسیتی در روند بهبود بود؛ بهطوریکه موشهای نر نسبت به موشهای ماده سریعتر و کاملتر بهبود یافتند. این یافته با مشاهدات بالینی در انسان نیز همخوانی دارد؛ جایی که زنان معمولا علائم آسیبهایی مانند ضربه مغزی را برای مدت طولانیتری نسبت به مردان تجربه میکنند.
بر اساس آمارهای جهانی میلیاردها نفر در سراسر دنیا با نوعی اختلال بینایی زندگی میکنند و میلیونها نفر دچار نابینایی شدید یا کامل هستند. همین موضوع باعث شده است که دانشمندان سالها به دنبال راههایی برای بازگرداندن بینایی انسان باشند. هرچند انسان توان بازسازی کامل سیستم بینایی مانند برخی جانوران را ندارد اما درک سازوکارهای جبرانی بدن میتواند راه را برای توسعه درمانهای نوین هموار کند.
پژوهشگران امیدوارند شناخت دقیقتر این مکانیسمهای طبیعی جبران آسیب به طراحی روشهای درمانی جدید برای بیماریها و آسیبهای مرتبط با بینایی منجر شود. نتایج کامل این تحقیق در نشریه علمی Journal of Neuroscience (JNeurosci) منتشر شده است.
انتهای پیام/
